Chuột cũng biết yêu đồng loại

Con người và nhóm động vật linh trưởng không phải là những loài duy nhất giúp đỡ đồng loại do thông cảm, bởi loài chuột cũng thực hiện hành vi tương tự.

chuot-yeu-thuong-dong-loai
Một con chuột bị nhốt trong thí nghiệm tại Đại học Chicago. Ảnh: AFP.

Nhiều quan điểm trước đây cho rằng hành vi giúp đỡ đồng loại vì sự cảm thông chỉ được thể hiện ở loài người. Nhưng Jean Decety, một chuyên gia thần kinh của Đại học Chicago tại Mỹ, không tin điều đó. Để chứng minh, bà và các đồng nghiệp nhốt 30 cặp chuột vào các lồng khác nhau. Sau 2 tuần, họ chuyển các cặp chuột tới lồng mới, song một con bị nhốt một chỗ, còn con kia được hoạt động tự do. Con chuột tự do có thể nghe tiếng kêu hoặc thấy “bạn đồng hành”. Nhóm nghiên cứu nhận thấy chúng tỏ ra kích động khi chứng kiến cảnh tượng khổ sở của con chuột bị nhốt, AFP đưa tin.

Mở cửa dẫn tới khu vực của con chuột bị nhốt không phải việc dễ dàng, song phần lớn chuột tự do tìm ra cách mở cửa trong khoảng thời gian từ 3 tới 7 ngày. Ngay sau khi tìm ra cách mở, chuột tự do luôn chạy tới cửa dẫn tới khu vực của chuột bị nhốt để mở mỗi khi chúng được đặt vào lồng.

“Đây là bằng chứng đầu tiên về việc hành vi giúp đỡ lẫn nhau của chuột xuất phát từ sự thông cảm với đồng loại”, giáo sư Decety phát biểu.

Để kiểm tra mối quan hệ tình cảm giữa những con chuột tự do với bạn của chúng, nhóm nghiên cứu lặp lại thử nghiệm nhưng đặt chuột đồ chơi tại vị trí của chuột bị nhốt. Nếu chuột tự do tìm cách giải thoát cho những con chuột đồ chơi, các chuyên gia có thể kết luận chúng hề có sự cảm thông đối với chuột bị nhốt. Nhưng lũ chuột không giải thoát đồ chơi.

“Chúng tôi không huấn luyện chuột cách mở cửa. Chúng tự học vì động lực bên trong. Mở cửa là việc khó, nhưng chúng thử nhiều lần và cuối cùng thành công”, Inbal Ben-Ami Bartal, một thành viên trong nhóm nghiên cứu, phát biểu.

Ngay cả khi các nhà khoa học sắp xếp lại các cặp chuột để tách những con từng ở với nhau, những con chuột tự do vẫn giải thoát những chuột bị nhốt khác. Điều đó cho thấy hành vi của chúng không xuất phát từ tình cảm với “bạn cũ”.

“Lũ chuột mở cửa chỉ để kết thúc nỗi thống khổ của những con bị nhốt, ngoài ra chẳng còn lý do nào khác”, Bartal nhận định.

Trong thử nghiệm cuối cùng, nhóm nghiên cứu đặt một đống kẹo chocolate trong lồng của những con chuột tự do. Nhiều thí nghiệm trước đó cho thấy lũ chuột rất thích kẹo chocolate. Những con chuột tự do chỉ ăn vài chiếc kẹo, sau đó chúng lại mở cửa để những con bị nhốt có thể cùng thưởng thức kẹo với chúng.

“Những con chuột tự do có thể ăn hết kẹo nếu chúng muốn, nhưng chúng không làm vậy. Chúng tôi cảm thấy sốc khi chứng kiến cảnh tượng ấy”, nhà sinh học thần kinh Peggy Mason, một thành viên trong nhóm nghiên cứu, phát biểu.

Theo vnexpress